Yapay zekâ tarayıcısı
Kısa tanım
Yapay zekâ tarayıcısı, bir yapay zekâ şirketinin siteleri gezip içeriği model eğitimi ya da anlık cevap üretimi için topladığı otomatik programdır.
GPTBot, Google-Extended ya da ClaudeBot gibi tarayıcılar, klasik arama motoru tarayıcılarına benzer biçimde siteleri gezer ama topladığı veri farklı bir amaca hizmet eder: bir yapay zekâ modelinin eğitilmesine ya da bir soruya anlık cevap üretilirken kullanılmasına.
Bir site bu tarayıcılara robots.txt üzerinden izin verebilir ya da onları engelleyebilir. Engellemek, o içeriğin yapay zekâ cevaplarında hiç geçmemesi riskini taşır; izin vermek ise içeriğin izinsiz kopyalanma ya da özetlenme kaygısını doğurur.
Bir sitenin bu tarayıcılara açık olup olmadığı iki yerden anlaşılır: robots.txt dosyasının GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot ve Google-Extended gibi kullanıcı aracısı adlarını nasıl ele aldığına bakmak, ya da sunucu erişim kayıtlarında bu adların gerçekten siteyi ziyaret edip etmediğini görmek, çünkü engellenen bir tarayıcı kayıtlarda hiç iz bırakmaz.
Neden önemli
Bir işletme, içeriğinin yapay zekâ cevaplarında görünmesini istiyorsa ilgili tarayıcılara izin vermesi gerekir. Bu karar artık teknik bir ayrıntı değil, markanın yapay zekâ aramalarındaki görünürlüğünü doğrudan etkileyen bir tercihtir.
Örnek senaryo
Bir seo ajansı bir müşterisinin robots.txt dosyasında yanlışlıkla tüm yapay zekâ tarayıcılarını engellediğini fark edince, markanın hiçbir yapay zekâ asistanı cevabında geçmediğini gördü.
